انواع سایز باتری و کاربرد آن‌ها

انواع سایز باتری و کاربرد آن‌ها

انواع باتری از گذشته تاکنون، یار پر انرژی انسان‌ها بوده‌اند. به تاریخچه باتری که نگاهی بیندازیم؛ می‌بینیم که به لطف اختراع باتری، شاهد پیشرفت وسایل الکتریکی بیشماری بوده و هستیم. باتری‌ها در انواع سایز و شکل متنوع در بازار موجود هستند؛ که هر کدام کاربرد خاص خود را دارند. در این مقاله، به معرفی انواع سایز باتری و کاربرد آن‌ها می‌پردازیم. با باتری بازار همراه باشید.

 

 

انواع شکل و سایز باتری

انواع شکل و سایز باتری

در مقاله‌های پیشین، انواع باتری را از منظرهای مختلف بررسی کردیم. همچنین، در مورد مزایا و کاربرد انواع باتری خورشیدی، انواع باتری فلز هوا، انواع باتری خودرو و…  صحبت کردیم. همانطور که می‌دانید؛ باتری‌های گوناگون کاربردهای متفاوتی نیز دارند. که همین امر باعث متفاوت بودن شکل و فرم انواع باتری خواهد شد. برای مثال، شکل و سایز باتری‌‌های مورد استفاده در لپ تاپ، موبایل و وسایلی از این دست، کتابی بوده، در صورتی که باتری‌های لوازم الکتریکی خانگی، بیشتر از نوع سیلندری هستند.

علاوه بر این، باتری‌های یک شکل، الزاما از یک نوع نیستند. برای مثال باتری سیلندری AA (قلمی) در انواع آلکالاین، لیتیومی، نیکل هیدرید فلزی و… وجود دارد.

 

 

انواع سایز باتری

انواع سایز باتری

انواع باتری‌ها از نظر کاربردی که دارند، در سایزهای مختلفی تولید و روانه بازار می‌شوند. تقریبا همه انواع سایز باتری، در هر سه مدل معمولی (یکبار مصرف)، آلکالاین و شارژی تولید می‌شود. انواع باتری از نظر کاربرد عبارت است از:

  • باتری‌های نیروگاهی
  • باتری‌های آنتن‌های مخابراتی
  • باتری‌های مورد استفاده در سامانه‌های ریلی و مترو
  • باتری‌های مورد استفاده در پروژه‌های نفت، گاز و پتروشیمی
  • باتری‌های خورشیدی
  • باتری‌های منابع تغذیه (SLA – VRLA)
  • باتری ماشین، لیفتراک و موتورسیکلت
  • باتری‌های سامانه‌های حفاظتی، روشنایی، امنیتی و سامانه‌های کنترل
  • باتری های مورد استفاده دریوپی اس، لپ تاپ و موبایل که توانایی تامین یک جریان ثابت برای مدت زمان طولانی را دارند.
  • باتری قلمی و نیم قلمی
  • باتری های سکه ای و باتری های پشتیبانی

سایز باتری

سایز و شکل باتری بسیار اهمیت دارد. اگر باتری با سایز متفاوت بخرید عملا کاربردی برای دستگاهتان نخواهد داشت. در جدول زیر نام و مشخصات کامل انواع متداول باتری آمده است.

ردیف نام استاندارد باتری قطر ارتفاع وزن نام‌های دیگر اندازه در استاندارد ICE
1 YYYY 8.4 mm 40.5 mm 6.5 g
2 1/2 AAA 10.0 mm 22.0 mm 5.3 g
3 2/3 AAA 10.0 mm 29.0 mm 7.3 g
4 4/5 AAA 10.5 mm 36.0 mm 9.3 g
5 AAA 10.5 mm 45.0 mm 13 g AAA, R03, AM4, MN2400, SP/out, mic, KR03 11/45
6 1/3 N 11.5 mm 11.5 mm 3.5 g
7 1/2 N 11.5 mm 18.0 mm 5.3 g
8 N 11.5 mm 29.0 mm 8.6 g LR1, AM5, MN91000, Lady 12/30
9 AA 14.5 mm 48.0 mm 26 g LR6, R6, AM3, MN1500, SP/HP7, Mignon, KR6 15/49
10 6F22 17.5 mm 48.5 mm 39 g PP3, 6LR61, 6 AM 6, MN1604, E-Block
11 4/5 SC 23.0 mm 34.0 mm 46 g 4/5 CS 23/34
12 SC 23.0 mm 43.0 mm 53 g CS 23/43
13 C 25.5 mm 50.0 mm 72 g LR14, R14, AM2, MN1400, SP/HP11, Baby 26/50
14 D 32.0 mm 61.0 mm 140 g LR20, AM1, R20, MN1300, SP/HP2, Mono, KR20 33/62
15 F 33.0 mm 91.0 mm 230 g 33/91

 

در ادامه انواع رایج سایز باتری ها و کاربرد هر یک را توضیح می‌دهیم. یعنی سایز باتری های: سیلندری، لیتیومی، کتابی و سکه‌ای.

 

1- سایز باتری سیلندری

سایز باتری سیلندری

باتری‌های سیلندری همان باتری‌های قلمی هستند. همه با این نوع باتری‌ها آشنایی دارند. پیل خشک سیلندری، هم در نوع یک‌بار مصرف و هم در نوع شارژی در بازار موجود است. (حدود 90 درصد باتری‌های قلمی جهان، غیر شارژی هستند).

اولین باتری سیلندری در اوایل قرن بیستم معرفی شد. در آن زمان‌ها، استانداردی برای سایز باتری وجود نداشت. بعدها و در سال 1907، سازمان‌های استاندارد اولین استاندارهای ابعاد و سایز باتری را مشخص کردند. این استاندارد برای  سایز باتری‌های سیلندری عبارت است:

نام استاندارد باتری سیلندری سایز باتری (mm) ولتاژ اسمی (v) ظرفیت متداول (mAh)
AAAA 8.3 * 42.5 1.5 625
AAA (نیم قلمی) 10.5 * 44.5 1.5 500 تا 1500
AA (قلمی) 14.5 * 50.5 1.5 600 تا 3000
N 30 * 12 3.7 350 تا 400
C 26.2 * 50 1.5 3800 تا 8000
D 34.2 * 61.5 1.5 5000 تا 12000

 

  • سایز باتری سیلندری AA

در میان انواع سایز باتری سیلندری، باتری قلمی (AA – دبل ای) متداول‌ترین سایز باتری است، (حدود 60 درصد از سهم بازار). به همین دلیل، قیمت مقرون به صرفه‌تری دارد. در جدول زیر مشخصات انواع باتری قلمی آمده است.

آلکالاین لیتیوم آهن دی سولفید لیتیوم یون نیکل هیدرید فلز نیکل کادمیم زینک کربن
ولتاژ اسمی (v) 1.5 1.5 3.6 تا 3.7 1.2 1.2 1.5
جریان (mA) 50 50 50 50 50 50
ظرفیت (mAh) 1800 تا 2600 2700 تا 3400 600 تا 800 600 تا 2850 600 تا 1000 400 تا 1700
انرژی (Wh) 3.9 5.1 2.88 تا 2.96 3.42 1.2 2.55
قابلیت شارژ بعضی مدل‌ها ندارد دارد دارد دارد ندارد

 

  • سایز باتری سیلندری AAA

باتری نیم قلمی (AAA – تریپل ای) حدود یک سوم یک باتری قلمی، ظرفیت دارد. اما به دلیل کوچک‌تر شدن وسایل الکتریکی، کاربرد باتری نیم قلمی رو به افزایش است. (تقریبا حدود 30 درصد از سهم بازار) در جدول زیر مشخصات انواع باتری نیم قلمی آمده است.

آلکالاین لیتیوم آهن دی سولفید لیتیوم یون نیکل هیدرید فلز نیکل کادمیم زینک کربن
ولتاژ اسمی (v) 1.5 1.5 3.6 تا 3.7 1.25 1.25 1.5
جریان (mA) 50 50 50 50 50 50
ظرفیت(mAh) 820 تا 1200 1200 350 600 تا 1250 300 تا 500 540
انرژی (Wh) 1.3 تا 1.8 1.8 1.3 0.75 تا 1.6 0.38 تا 0.63 0.81
قابلیت شارژ بعضی مدل‌ها ندارد دارد دارد دارد ندارد

 

  • سایز باتری سیلندری AAAA

کاربرد باتری سیلندری AAA (کوادروپل ای) کمتر از سایر انواع باتری سیلندری است. این باتری در ریموت دزدگیر ماشین، ریموت درب، لامپ‌های LED کوچک، اشاره‌گرهای لیزری، آمپلی فایرهای هدفون، استایلوس‌ها و مواردی مانند این استفاده می‌شود.

 

  • سایز باتری سیلندری N

باتری N یک سایز باتری سیلندری، با قطر 12 و ارتفاع 30 میلی‌متر است. این باتری در انواع قلیایی، روی کربن، نیکل کادمیم و نیکل متال هیدرید تولید می‌شود.

 

  • سایز باتری سیلندری متوسط (C)

باتری‌های سیلندری نوع سی، قدیمی‌تر از انواع کوچک‌تر باتری سیلندری هستند. این باتری بیشتر در ضبط صوت‌ها، چراغ قوه‌های دستی و اسباب‌بازی‌ها کاربرد دارد. باتری سیلندری C با طول 5 سانتی‌متر و قطر 2.6 سانتی‌متر تولید می‌شود. نوع آلکالان این باتری متداول‌تر است؛ و حدود 1.5 ولت ولاژ اسمی و تا 8000 میلی آمپر ساعت ظرفیت دارد.

 

  • سایز باتری سیلندری بزرگ (D)

قدیمی‌ترین باتری سیلندری، نوع D است. در گذشته باتری سیلندری D، به باتری چراغ قوه مشهور بود. این باتری قبل از استانداردسازی سایز باتری و از سال 1898 تولید می‌شده است. و هنوز هم کاربرد دارد. این باتری قوی، با 6.1 سانتی‌متر طول و قطر 3.3 میلی‌متر، تا 20 هزار میلی‌آمپر ساعت نیز ظرفیت دارد. امروزه این باتری در چراغ قوه‌های قوی، دستگاه‌های دارای موتور الکتریکی، دستگاه‌های صوتی بزرگ و رادیوهای قدیمی استفاده می‌شود.

 

  • سایز باتری ساب سی (SC)

باتری ساب سی دقیقا سایز باتری متوسط است؛ و ولتاژ 1.2 ولت دارد. اما با باتری متوسط یک تفاوت دارد. باتری ساب سی، سر تخت است. همچنین در جریان‌های مختلف، آمپر 1000 تا 3000 آمپر  و بالاتر دارد. باتری ساب سی با دو جنس نیکل متال هیدرید (آمپر بالا) و نیکل کادمیم (آمپر پایین)  تولید می‌شود. این باتری در ابزار صنعتی شارژی و برخی وسایل خانگی شارژی مثل جارو شارژی، کاربرد دارد.

 

  • سایز باتری سیلندری A23 و A27

باتری سیلندری A23، 10 میلی‌متر قطر و 28.5 میلی‌متر ارتفاع؛ و باتری سیلندری A27، 8 میلی‌متر قطر و 28 میلی‌متر ارتفاع دارد. این دو باتری، عموما از نوع آلکالاین هستند. کاربرد این دو باتری در انواع ریموت کنترل‌ها (ریموت درب پارکینگ، ریموت کولر گازی، ریموت اتومبیل و…) است.

 

  • سایز باتری سیلندری CR123 و RCR123

پرفروش‌ترین نوع باتری لیتیومی، باتری سیلندری CR123 است. هر دوی باتری‌های لیتیومی CR123 و RCR123، ابعاد 16340 دارند. یعنی قطر 16 میلی‌متر و ارتفاع 34 میلی‌متر. تنها تفاوت این دو باتری در قابلیت شارژ آن‌هاست. باتری لیتیومی CR123 یک باتری لیتیوم منگنز معمولی، و غیر قابل شارژ است. ولی باتری RCR123 یک باتری لیتیوم یون شارژی است. با اینکه باتری CR123 معمولی است؛ اما عمر بالای 3 تا 4 ساله دارد. مزیت این دو باتری کارایی در دامنه وسیعی از دماست. (دماهای خیلی سرد تا خیلی گرم) این دو باتری در چراغ قوه‌های جدید، باتری دزدگیرهای بیسیم، دوربین‌های عکاسی، سنسورهای PIR، شیر برقی و… کاربرد دارد.

 

  • سایز باتری 2CR5

باتری 2CR5 از دو باتری سیلندری CR123 ساخته شده است. شکل این باتری تقریبا شبیه باتری‌های کتابی است. سایز باتری 2CR5 عبارت است از 34 میلی‌متر عرض و 45 میلی‌متر طول. این باتری قوی، ظرفیت و انرژی بالا و ولتاژ پایداری دارد. همه این مزایا باعث می‌شود که باتری 2CR5، عمر مفید بالایی نیز داشته باشد.  این باتری در چراغ قوه، دستگاه‌های دید در شب، تجهیزات پزشکی، قفل‌های الکتریکی، شیر چشمی و دوربین‌های آنالوگ استفاده می‌شود.

 

 

2- سایز باتری های لیتیومی

باتری‌های لیتیومی به صورت 18650، 14500 و… نامگذاری می‌شوند. این روش نامگذاری، استاندارد باتری‌های لیتیومی در تمام دنیاست؛ که بیانگر ابعاد دقیق باتری است. دو عدد سمت چپ، قطر باتری به میلی‌متر؛ دو عدد وسط، طول باتری به میلی‌متر و عدد آخر، نشان دهنده شکل باتری است. اگر عدد آخر 0 باشد، یعنی باتری لیتیومی سیلندری یا استوانه‌ای است. و اگر 1 باشد یعنی باتری لیتیومی از نوع گرد است.

 

 

3- سایز باتری های کتابی

باتری‌های کتابی همانطور که از نامشان پیداست باتری‌هایی هستند که شکل تخت و کتابی دارند. انواع باتری کتابی در وسایل الکتریکی مثل لپ تاپ، موبایل و… کاربرد دارد.

 

  • سایز باتری کتابی 9 ولت (E)

متداول‌ترین باتری کتابی، باتری کتابی 9 ولت یا باتری سایز E یا باتری PP3 است. باتری کتابی 9 ولت، در سه نوع معمولی (یکبار مصرف)، آلکالاین و شارژی در بازار موجود است. باتری کتابی 9 ولت، 48.5 میلی‌متر ارتفاع، 26.5 میلی‌متر طول و 17.5 میلی‌متر عرض دارد. کاربرد این باتری در تجهیزات ارتباطی، واکی تاکی، زنگ هشدار دود، دوربین‌ها و اسباب بازی‌هاست.

 

 

4- سایز باتری های سکه‌ای

باتری سکه‌ای، یک نوع باتری تخت، به شکل سکه و گرد است. این باتری‌ها در وسایل الکتریکی کوچک مثل ریموت، اسباب‌بازی، ترازو، مادربرد کامپیوتر، باتری حافظه دستگاه‌ها، پایانه‌های فروشگاهی، دستگاه‌های حضور و غیاب‌ و ساعت؛ و ایمپلنت‌های پزشکی قابل حمل مثل سمعک کاربرد فراوانی دارد. باتری سکه‌ای به دلیل اندازه کوچکی که دارد؛ تک سلولی و یکبار مصرف است. سایز باتری سکه‌ای، 5 تا 20 میلی‌متر قطر و 1 تا 6 میلی‌متر ارتفاع است. ولتاژ هر باتری سکه‌ای آلکالاین 1.5 ولت و ولتاژ هر باتری سکه‌ای لیتیومی 3 ولت است.

  • سایز باتری‌های سکه‌ای ZA10: این باتری‌ها 5.8 میلی‌متر قطر و 3.6 میلی‌متر ضخامت دارند. باتری‌های ZA بدون جیوه و از نوع روی هوا هستند؛ و برای کار کردن نیاز به هوا دارند.
  • سایز باتری‌های سکه‌ای ZA10: این باتری‌ها 7.9 میلی‌متر قطر و 5.4 میلی‌متر ضخامت دارند.
  • سایز باتری‌های سکه‌ای ZA675: این باتری‌ها 11.6 میلی‌متر قطر و 5.4 میلی‌متر ضخامت دارند.
  • سایز باتری‌های سکه‌ای ZA312: این باتری‌ها 7.9 میلی‌متر قطر و 3.6 میلی‌متر ضخامت دارند. این باتری کوچکترین باتری سکه‌ای سمعک است.

 

 

کلام آخر

باتری‌های مختلف فارغ از ساختاری که دارند، در انواع شکل و سایز تولید می‌شوند. متداول‌ترین سایز باتری عبارت است: سایز باتری A، AA، AAA، C، D، E و سکه‌ای. در این مقاله، به طور کامل انواع سایز باتری را توضیح دادیم. اگر هر گونه سوالی داشتید؛ از بخش نظرات با ما در میان بگذارید.

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

اسکرول به بالا